Kurban kesimi dini bir görevin yerine getirilmesi yanında ülkemiz hayvancılığına da önemli bir katkı sağlamakta ve bu sektörü canlandırmakta ve güçlendirmektedir. Dini ve milli günlerde insanlarımız arasında artan dayanışma ve yardımlaşma Kurban Bayramlarında en üst düzeye çıkmaktadır. Ülkemiz genelinde görülen hayvan hareketlerinin önemli oranda artması, hayvanlarda görülen hastalıkların yayılmasını kolaylaştırmakta ve hızlandırmaktadır.
Ülkemiz genelinde görülen hayvan hareketlerinin önemli oranda artması, hayvanlarda görülen hastalıkların yayılmasını kolaylaştırmakta ve hızlandırmaktadır. Aynı zamanda hayvanlardan insanlara bulaşan (zoonoz) hastalıklarında insanlara bulaşma riski artmaktadır. Bu nedenle vatandaşlarımız kurban alırken, keserken ve kesim sonrası aşağıdaki hususlara dikkat etmesi önem arz etmektedir. Kurbanlık Hayvanın; Bir veya iki gözü kör, kulakları kopuk, dişlerinin çoğu dökük, meme başları kopuk, bir veya iki boynuzu kökünden kırık, kuyruğunun yarısı kopmuş veya doğuştan kuyruksuz, yürüyemeyecek kadar topallığı olmamalıdır.
Genel sağlık açısından kurban edilecek hayvan; Durgun ve halsiz, aşırı öksürük ve aksırıklı olmamalı, gözleri, derisi ve kılları parlak ve canlı olmalı, göz, ağız ve burnunda akıntı, olmamalıdır. Kurbanlık hayvan aşırı zayıf ve gebe olmamalıdır. Veteriner Sağlık Raporu veya Menşe Şahadetnamesi olmayan, küpesiz ve Büyükbaş Hayvan Kimlik Kartı bulunmayan, çok zayıf olan, gebe olan, yeni doğum yapmış olan, yüksek ateşi olan, çok genç ve etleri olgunlaşmamış olan, kılları karışık ve mat halde olan, bakışları ve dış görünümü canlı olmayan, salya akıntısı bulunan, pis kokulu ishali olan, çevreye karşı aşırı tepkili veya çok duyarsız olan hayvanları kurbanlık olarak satın almayınız!
Kurban Kesiminde Aşağıdaki Hususlara Dikkat Edilmeli - Kurbanlık hayvanlar, uzun yoldan gelmişse kesilmeden önce mutlaka dinlendirilmeli ve en az 8 saat aç tutulmalıdır. Hayvan kesim yerine götürülürken ürkütülmemeli ve kesim sırasında hayvan eziyet çekmeyecek şekilde kontrol altına alınmalıdır.
- Kurban kesimi kişisel ortamlarda değil, Veteriner Hekimlerin bulunduğu toplu kesim alanlarında, mezbaha veya kesimhanelerde yapılması, kesim öncesi canlı muayene ve sonrasında etlerin kontrolden geçirilmesi gerekir.
- Kesimi yapan kişiler tecrübe sahibi, temiz giyimli ve sağlıklı olmalı, hayvanlara yaklaşmayı ve onları tutmayı bilmelidirler. Hayvanlara eziyet etmeden keskin bir bıçakla, bir kerede kesme işlemini gerçekleştirmelidir.
- Kesim yapılacak yerler temiz ve serin olmalı ve buralarda bol miktarda su bulunmalıdır. Kesim işlemi mümkünse kanın iyice akmasını sağlayacak ve yıkamaya uygun olacak şekilde askıya alınarak yapılmalıdır. Böylece kesme ve yüzüm işlemi daha temiz ve sağlıklı bir şekilde yapılabilir.
- Kesilen hayvanlarda iç organlar parçalanmadan bir bütün halinde karkastan ayrılmalıdır. Yenilmeyen iç organlar usulüne uygun bir şekilde imha edilmelidir.
- Kesim ve yüzme işlemini takiben şüpheli durumlarda karkas ve iç organlar Veteriner Hekime muayene ettirilmelidir. Böylelikle canlı muayene sırasında gözden kaçan bazı hastalıkların teşhisi yapılabilir.- Kesim sonrasında deri altında kanlanma, morarma ve çürüme olmamalıdır. Göğüs kafesinde yapışmalar, su toplanması ve inci tanesi gibi oluşumlar bulunmamalıdır. - Etlerde ve et yağında bazen sarı renk bulunabilir. Bu sarı renk 24 saat bekletildiğinde tamamen kaybolmuyorsa veya azalmıyorsa eti tüketmeden önce mutlaka Veteriner Hekime danışılmalıdır.
- Karaciğer ve Akciğerler normal görünüm ve kıvamında olmalı, üzerlerinde su keseleri, apse benzeri şişlikler, parazit ve kurtçuklar varsa tüketilmeden kedi ve köpeklerin ulaşamayacağı derinlikteki bir çukura gömülmelidir.
- Yüzme işleminin tamamlanmasından sonra, sağlıklı karkaslar temiz su ile yıkanmalı ve suyu iyice aktıktan sonra parçalama işlemi yapılmalıdır.
- Deri üzerinde et ve yağ artıkları bırakılmadan kesiksiz ve sağlam bir şekilde yüzülmeli ve soğuması, suyunun akması için 1-2 saat bekletildikten sonra tuzlanmalıdır.
Çevre sağlığı yönünden de; kesimi takiben ortaya çıkan kan, mide ve bağırsak içeriği önemlidir. Bunların gelişi güzel bir şekilde etrafa atılmaması ve akarsulara dökülmemesi gerekmektedir. Ayrıca bunların ve hastalık taşıyan diğer iç organların köpek ve kedilere verilmemesi gerekir. Bütün bunlar usulüne uygun bir şekilde imha edilmeli veya üzerine kireç tozu dökülerek derin çukurlara gömülmelidir.Bütün bu uyarılarımız endişe ve korkuya sebebiyet vermek için değil; Kurban bayramında insan sağlığı, hayvan sağlığını korumak ve hayvanların hayvan refahı ve hijyenik şartlara uygun olarak kesilmesini ve çevre kirliliğinin önlenmesini sağlamak ve AB sürecinde Kurban Bayramı ile ilgili olumsuzlukların giderilmesi veteriner hekimler olarak amacımızdır. Bu vesileyle Elazığ Bölgesi Veteriner Hekimleri Odası olarak bütün Elazığ halkının Kurban Bayramını kutlar, saygılar sunarız.
Yrd.Doç.Dr.Orhan ÖZBEYOda Başkanı